Sacramentsdag

Johannes 6, 51-58 

Niet alleen op Witte Donderdag tijdens de Goede week, maar ook een keer zomaar in het jaar, staan we speciaal eens stil- met de lezing van het evangelie vandaag- bij wat wij hier nu vieren het sacrament van de eucharistie...Sacramentsdag.

Vele herinneringen komen dan naar boven. Iedereen die ouder is dan een jaar of zestig ziet het nog voor zich...: plechtige processies, een ingeto¬gen fanfare, bloemblaadjes op de weg...en de monstrans onder het schuin gezakte baldakijn omgeven door jonge meisjes in wit kleedje ,een ijverige misdienaar die zwaaide met het wierookvat . De heilige monstrans werd naar het rustaltaar gebracht: en we zongen samen.. ‘Knielt chris¬tenschaar voor ‘t zoenaltaar, uw God is daar...'.  Ja, beste medegelovigen God kwam in de straten voorbij de versierde huizen....

Het was een stukje bijzondere devotie.....En in die tijd  deed dat deugd bij veel mensen .Soms gesterkt en getroost. Dergelijke ge¬loofsbeleving,roept soms gevoelens van heimwee op¬...Maar met heimwee kun je geen levend geloof voeding geven en vroom¬heid van toen is geen antwoord op de vragen van nu. Er is ook zoveel veranderd.. Het rijk versierde hoogaltaar is bijna overal achtergrond geworden en een bescheiden altaartafel is het liturgisch centrum geworden. 

Er is zoveel weggevallen, verdwenen....Moeten wij nu treuren omwille van het verlies van zoveel riten en liturgische symbolen...? Deze leegte kan ons afschrikken.   Maar leegte kan ook kansen bieden...Veel  abdijen en ook deze kerk is gebouwd rond een leeg vierkant...het pand / de binnentuin....

"De kwaliteit van een boeket in een vaas hangt af van de manier waarop u de leegte tussen takken en bloemen kunt schikken"...zo leerde mij een Japanse dame

Vandaag staan we stil bij - het oersacrament-  de eucharistie als het prachtige boeket in ons geloofsleven...Over het breken van het brood en drinken uit de beker;..

Eigenlijk is dat wat Jezus bij het laatste avondmaal tot zijn leerlingen zegt. Ik wil voor jullie brood zijn. Ik wil voor jullie onmisbaar zijn...zo levensnoodzakelijk als brood. En blijf dus samenkomen, om mij niet te vergeten, maar niet alleen daarom. Blijf samenkomen om ook voor elkaar brood te zijn, om te blijven doen wat Ik voor jullie gedaan heb.

De bekende Nederlandse dichter Hans Andreus schrijft in één van zijn liefdesgedichten. "Ik heb je liever dan brood, al zegt men dat het niet kan, en al kan het ook niet.  ..Maar ik heb je liever dan brood "

Jezus wil voedsel zijn voor ons; nu en in de toekomst, zo wil Hij bron van leven zijn voor allen die in Hem geloven. Zo wil Hij verder leven. 
De grote theoloog Thomas van Aquino noemt Jezus "Pie Pelicane".( pie pelicane jesu domine  - hymne adore devote ) De legende vertelt dat de pelikaan, als zij in de woestijn geen voedsel meer kan vinden voor haar jongen, met haar bek haar borst opent om met haar bloed over de dood heen haar jong tot voedsel te dienen. 

Dus beste medegelovigen, het verdwijnen van vele rituelen als processies moet ons niet afschrikken.. Tegen de achtergrond van duizenden millenia mensheid is het christendom opvallend jong. Laat dit doorheen elke vezel van ons lichaam voelbaar blijven, bij elke voetstap van onze dagelijkse optocht/processie

De toekomst daagt ons dus uit om - in die nieuwe leegte - met het weinige, echt noodzakelijke moedig verder te trekken- !Wat is dan inderdaad wezenlijk, en wat bijkomstig ? Wat verdient absolute prioriteit ?

Als uitgangspunt kiezen we een oude joodse spreuk, een kernregel die zowel de Bijbelse traditie als het christelijk erfgoed bevat.

200 jaar voor Christus, leefde in Jeruzalem een wijze hogepriester, Simeon was zijn naam, en de traditie gaf hem de bijnaam "de rechtvaardige". Van hem is een spreuk bewaard die zeer hoog worden geacht, het is de kern waar het op aankomt..

De wereld staat op drie pijlers :  de studie van de Torah  ,  de cultus - het gebed, en de werken van barmhartigheid.... 

De studie van de Bijbel staat voor alles wat inzicht, wijsheid, helderheid van geest betekent. Door studie, lezing probeert men in alle breedte en diepte een kwestie te doorgronden

De cultus , is heet gebed, de vroomheid in alle vormen. 

De werken van barmhartigheid , roepen de wereld op tot concreet engagement, de inzet voor de anderen...

Het verschil tussen elk van die drie pijlers is wezenlijk,  maar het is ook fundamenteel dat ze bij elkaar horen... 

In de eucharistie komen die drie pijlers bij elkaar...een synthese . Het breken van het brood is de symbolische handeling die deze drie wezenlijke elementen in EEN gebaar uitviert.

Horizontaal ...samen aan tafel In onderlinge verbondenheid met elkaar  

En vertikaal , gericht tot de Allerhoogste ( op het altaar ) En tenslotte het "breken" als het gebaar van "broederlijk delen" , onze ethische solidaire verantwoordelijkheid.

Vroeger en ook vandaag, bestaat het gevaar de eucharistie te maken tot een heilig ritueel - het summum van christen zijn -, ergens aan de rand van het leven... en er niet midden in !! Maar het leven is de plek waar het christen-zijn moet gebeuren. Niet in processies moet Hij worden meegedra¬gen, maar in ons hart, in het leven van alledag. (Maar Jezus hamert het erin: "Als gij het vlees van de Mensenzoon niet eet en zijn bloed niet drinkt, hebt gij het leven niet in u." Vlees en bloed wijzen op de totaliteit van zijn mens geworden en kwetsbare persoon. Daarop Jezus gaat in climax door: "Wie mijn vlees kauwt (!) en mijn bloed drinkt heeft eeuwig leven..." En Hij herhaalt met klem: "Wie mijn vlees kauwt en mijn bloed drinkt, blijft in Mij en Ik in Hem..." En: "... degene die Mij kauwt, zal leven door Mij". Jezus gaat plots over van het woord ‘eten' (Gr.: fagein) naar ‘kauwen' (Gr.: trôgein). Dit woord drukt heel sterk de assimilatie, de osmose uit. Het gaat om de totale opname van zijn leven in het onze. Hier begint het thema van het wederzijdse blijven in elkaar, dat Johannes verder uitwerkt in de afscheidsrede) 

Of om het te zeggen in de woorden van Edward Schillebeeckx: ‘Het sacrament van het laatste avondmaal is het genezen van lichamen en geesten, het her-stellen van gebroken menselijke relaties, het elimineren van sociale onrechtvaardigheid en ongelijkheid, het werken aan vrede onder de mensen, het arbeiden aan het nieuwe gemeenschappelijke leven, dat onder ons geschapen werd toen Jezus zei, dat God onze vader is en dat wij daarom broers en zussen zijn' (Jezus, het verhaal van een levende). 

We blijven niet meer nuchter voor de communie, we zijn er wel nuchterder over gaan denken. De stenen tempel is steeds minder belangrijk geworden, en de levende tempels steeds meer. Ons dagelijks leven is de plaats waar we eerst en vooral geroepen zijn om de liefdeboodschap van het evangelie te beleven. Ieder menselijk wezen is een tempel van de heilige Geest. Van die tempel is Jezus de hoeksteen... "Wees eucharistisch" zegt Paulus in zijn brief aan de Kolossenzen. Wees eucharistisch, wees dankbaar. Wees sacrament , in en door uw hele bestaan !

En als de leegte nog blijft in je hart... lees dan enkele zinnen verder in het Evangelie van Johannes... " Naar wie zouden wij gaan Heer ? "

Guido Verhaeghe

 

 

 

 

 

 

 

 

 Beluister de

 jubileumhymne

 

 

 

 

 

Jean Mossoux 

 

 

 

_________________ 

 Commentaren bekijken

_________________

 

Citaat commentaar Etienne Leirman

 

" Zijn doelpubliek is een steeds groter wordende groep die zich niet meer door de traditionele taal en leer aangesproken voelt of zelfs helemaal van vervreemd is. "

 _________________

 

 Citaat commentaar Sofie Foets 

 

"Het boekje “genoeg, gooi het over een andere boeg” was voor mij dus eigenlijk een leuke herinnering aan die kindertijd. Ik heb er  –  tot mijn verbazing – echt van genoten. Ik beleefde een soort van “aha-erlebnis” toen ik het las."

 _________________

 

Citaat commentaar Mieke Morlion

 

"Hij doorworstelt zijn scepsis ten aanzien van de figuur van Jezus via het evangelie van Matteüs. De teksten die hij dan verder doorploegt, bieden een rijk pakket aan christelijke inzichten."

 

 

 

De Dominicaanse gemeenschap in Knokke

Sint-Dominicushuis | Sparrendreef 91 | 8300 Knokke-Heist

T 050 60 24 55 | E Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.IBAN BE36 7380 1199 5181 | BIC KREDBEBB